شماره های تماس

۷ روش تخریب ساختمان و مزایا و معایب آنها

۷ روش تخریب ساختمان و مزایا و معایب آنها

۱۳۹۸/۱۰/۰۴ - ۱۲:۰۳

تخریب ساختمان و اصول آن

با به پایان رسیدن عمر مفید ساختمان، بازدهی آن پایین می‌آید و به تخریب و بازسازی نیاز پیدا می کند. از گذشته تا به امروز برای تخریب یک سازه اصولا از ماشین آلات و مواد منفجره استفاده می شده که این امر موجب ایجاد سر و صدای زیاد و آلودگی حاصل از گرد و غبار در حین عملیات تخریب می شد. علاوه بر آن، استفاده از موادمنفجره خطر تخریب ساختمان های مجاور را در پی داشت.

با پیشرفت روز افزون ساخت و ساز و احداث ساختمان ها در کنار هم، استفاده از روشی اصولی برای تخریب سازه، خصوصاً سازه های بلند که در مناطق شلوغ و در مجاور هم ساخته می شوند امری ضروری است. طول عمر هر ساختمان مشخص است و در صورت فرسوده شدن، انجام تخریب الزامی است. عملیات تخریب باید به روشی ایمن و مطمئن صورت گیرد تا صدمه ای به ساختمان های مجاور و کارگران در حال کار وارد نکند.

تخریب چیست؟

هر اقدامی که مستلزم جدا کردن مصالح از ساختمان به منظور حذف، نوسازی، تعمیر، مرمت و بازسازی تمام یا قسمتی از بنا باشد، تـخریب نامیده می شود. در زمینه ساختار فیزیکی، تـخریب ساختمان شامل تـخریب انتخابی اجزای ساختمان به ویژه برای بازیافت استفاده می شود و مدیریت مواد دفعی است. این مورد با تـخریبی که در آن یک محل خاص با شدیدترین روش‌ها به طور کلی از ساختمان‌ها پاکسازی می شود، متفاوت است. تـخریب به عنوان ساخت معکوس خوانده می‌شود. فرآیند تـخریب ساختمان‌ها، به عنوان یک فعالیت قدیمی مطرح است که با حوزه علمی در حال توسعه روش پایدار و سبز ساختمان ارتباط دارد. ساختمان‌ها همانند هرچیز دیگر چرخه حیاتی دارند. تـخریب ساختمان بر استفاده از مواد به‌کار رفته در ساخت ساختمان در شرایطی مربوط است که دیگر نمی‌توان از ساختمان استفاده کرد.

عوامل مهم بر زمان و هزینه تخریب ساختمان:

  • عرض معبر
  • تعداد طبقات
  • شعاع و میزان گردش ماشین آلات
  • وضعیت ایمنی ساختمان های کناری
  • نحوه دسترسی ماشین آلات به پروژه
  • نوع اسکلت سازه (بتنی، فلزی، بنایی یا …)

انواع روش‌های تخریب بتن:

تخریب بتن با کمک دستگاه های پنوماتیکی یا هیدرولیکی

تـخریب پیاده روها، جاده ها، فنداسیون یا عرشه پل ها معمولا با ماشین آلات تخریبی انجام می شود. استفاده از دستگاه های پنوماتیکی یا هیدرولیکی مانند بیل مکانیکی می تواند باعث افزایش قدرت تـخریب شود. اندازه چکش دستگاه تـخریب و میزان میلگردهای استفاده شده در بتن در میزان تـخریب بتن تاثیرگذار است.

فواید استفاده از دستگاه های پنوماتیکی در تخریب بتن شامل موارد زیر است:

  • قابلیت مانور و دسترسی آسان
  • قابلیت کنترل از راه دور
  • قابلیت استفاده برای تخریب در زیر آب
  • برخی محدودیت های این روش شامل تولید صدا، گرد و غبار و لرزش می شود.
تخریب ساختمان
تخریب بتن تحت فشار

تـخریب کردن بتن های ساختمان با استفاده از ماشین آلات سنگین باعث ایجاد سر و صدای زیاد می شود. اگر می خواهید تـخریب بتن بدون آلودگی و گرد و غبار و کم سروصدا انجام شود، بهترین گزینه استفاده از روش تحت فشار مکانیکی و روش شیمیایی است. تـخریب بتن با فشار مکانیکی: با دستگاه های کرگیری و دیگر دستگاه های مکانیکی دیوار بتن را برش می دهند. در این روش سوارخ هایی را ایجاد می کنند که سر و صدای اولیه را ایجاد می کند، سپس با استفاده از ماشین آلات سنگین دیوارها برداشته می شود.

از مزایای روش تخریب در فشار مکانیکی این موارد است:

  • ارزان، سر و صدای کم، بدون ایجاد لرزش
  • ایجاد سوراخ های اولیه مقداری صدا و لرزش تولید می کند.
  • استفاده از دستگاه های کرگیری سر الماسی صدا و لرزش را به میزان قابل توجهی کاهش می دهد؛ ولی قیمت تمام شده آن گران تر می شود.
  • کنترل جهت حرکت ترک ها و تـخریب بتن می تواند با دشواری همراه باشد.
  • امکان برخورد با میلگردهای تسلیح هنگام کار با دستگاه تـخریب وجود دارد.
تخریب ساختمان

تخریب بتن با استفاده از مواد شیمیایی

  • روشی پرهزینه تر
  • به شکل کنترل شده کار تـخریب بتن انجام می شود.
  • بدون سر و صدا، بدون لرزش، بدون گرد و غبار و یا گرد و غبار کم
  • تغییرات دمایی زیاد باعث کاهش اثر مواد شیمیایی روی بتن می شود.

در این روش سوراخ هایی روی بتن ایجاد شده و داخل آن مواد شیمیایی ریخته می شود تا باعث خرد شدن بتن شود.

تخریب بتن با استفاده از گوی تخریب

در این روش یک گوی فولادی به جرثقیل وصل شده و با حرکت خطی و عمودی به بتن اصابت می کند و باعث خرد شدن بتن می شود.

گوی تخریب
تخریب بتن استفاده از مواد منفجره

در صورتی که تا شعاع زیادی از ساختمانی که قرار است تـخریب شود خانه ها خالی از سکنه هستند می توانید با روش منفجره اقدام به تـخریب ساختمان بتنی کنید.

تخریب به روش فروپاشی عمدی

تـخریب به شیوه فروپاشی عمدی شامل برداشتن سیستماتیک یا تضعیف عناصر کلیدی سازه برای اعمال تـخریب به سازه است.

استفاده از روش برش اره ای

این روش زمانی مفید است که قصد انجام تغییر یا کارهای اضافی در ساختمان را دارید؛ یعنی شرایطی که دقت از اهمیت زیادی برخوردار بوده و محدودکردن سر و صدا و لرزه، الزامی است.

انواع ماشین آلات تـخریب ساختمان

لودر

لودر، نوعی تراکتور است که برای جابجایی خاک و یا مواد دیگر از روی زمین و بارگذاری آن بر روی کامیون یا در محل خاصی استفاده می‌شود. این دستگاه دارای یک جام در جلوی خود است که در دو طرف، دو بازوی متصل شده دارد که برای بارگیری و حمل مواد مختلف به کار گرفته می‌شود. لودرها به دو نوع چرخ لاستیکی و چرخ زنجیری تقسیم می شوند.

گریدر

گریدر، دارای تیغه‌ای است که در بین محورهای جلو و عقبش نصب شده است. متداول‌ترین کارکرد یک گریدر مسطح کردن سطح زمین است. معمولا در پروژه‌های راه‌سازی به منظور اضافه کردن یک لایه جدید و یا مسطح کردن زمین کاربرد دارد. همچنین می‌توان از آنها برای انتقال مقدار نسبتا کمی خاک از یک مکان به مکان دیگر، از بین بردن لایه‌ای از خاک و حتی باز کردن مسیر از برف نیز استفاده کرد.

بیل مکانیکی

بیل مکانیکی می‌تواند ۳۶۰درجه بچرخد و اغلب بزرگ‌تر از لودر است و برای فعالیت‌های متوسط تا سنگین استفاده می‌شوند. بیل مکانیکی نیز به مانند لودر دارای یک جام (معمولا کوچک‌تر از لودر) و یک بازوی قابل حرکت در جلو است که وظیفه حفاری، کندن ترانشه خاکی و تـخریب سازه را دارد. مینی بیل مکانیکی نیز وجود دارد که می‌تواند برای کارهای سبک تا متوسط استفاده شود.

بولدوزر

بولدوزر، دستگاه عمرانی سنگینی است که تیغه‌ فلزی بزرگی در جلوی خود دارد و برای حمل خاک، شن و ماسه، سنگ و مواد دیگر از آن استفاده می شود. به دلیل وجود چرخ‌های زنجیری، بولدوزرها ثبات بیشتری دارند و می‌توانند حجم زیادی از متریال‌ها را جابجا کنند. بولدوزرها ماشین‌های قدرتمند و همه کاره‌ای هستند که می‌توانند در مناطق خشن و سخت (مناطق شنی و گل آلود) حرکت کنند و مقادیر زیادی از مواد را به سرعت و به شکلی کارآمد حرکت دهند.

نکات اجرایی مهم تخریب ساختمان

برای جلوگیری از ایجاد حادثه و کاهش خطرات احتمالی موقع تخریب ساختمان، باید توصیه هایی زیر در مبحث ۱۲ مقررات ملی ساختمان را جدی بگیرید و آنها را کاملا رعایت کنید:

  • در صورت وجود دیوار مشترک با ساختمان مجاور، باید برای این کار هم یک فکری کنیم!
  • در پرتگاه ها و محل هایی که احتمال سقوط افراد وجود دارد حتما باید از کمربند ایمنی استفاده کنیم.
  • برای دپوی مصالح تـخریب شده شامل نخاله ها و… باید برنامه ریزی درست و مکانی را مد نظر قرار دهیم.
  • حتما قبل از شروع عملیات تـخریب ساختمان باید مجوزهای لازم را از مراجع رسمی صدور پروانه دریافت کنید.
  • قبل از شروع عملیات تـخریب، محل دقیق چاه ها بررسی شود و در ادامه کار آنها را با لاشه سنگ، بتن مگر یا شفته پر کنیم.
  • قبل از شروع عملیات تـخریب همه انشعابات مانند برق، گاز، آب و … با همکاری مراجع آنها (اداره برق، اداره گاز و…) قطع شود.
  • بهتر است برای جلوگیری از احتمال خطرات سقوط مصالح به داخل خیابان در هنگام تـخریب، یک کارگر ماهر را برای هشدار دادن به افراد و ماشین هایی که در اطراف ساختمان مورد تـخریب در حال حرکت هستند به کار بگیریم. همان طور که در بالاتر هم بیان کردیم، تخریب باید از بالاترین قسمت شروع شود و به پایین ترین قسمت ساختمان ختم شود. اگر به این نکته مهم دقت نکنیم، ممکن است منجر به حوادثی مانند حادثه تخریب ساختمان ۷ طبقه واقع در سعادت آباد تهران با ۱۷ کشته در تیرماه سال ۱۳۸۷ شود.
  • باید قبل از شروع عملیات تخریب، حتما اطراف ساختمانی که می خواهیم تخریب کنیم بررسی شود و اگر در اطراف ساختمان معابر عمومی و پیاده رو وجود داشته باشد، حتما باید با دریافت مجوز مربوط، معابر عمومی را یا کاملا مسدود کنیم و یا تا حدودی محدود کنیم. حتما توجه داشته باشید که پیاده روهای اطراف ساختمان راهروهایی را با استفاده از داربست فلزی و پوشش های توری سیمی و مصالح مناسب دیگر ایجاد کنیم و نکته آخر هم اینکه باید شیب این سکوی راهروی پیاده رو به سمت داخل ساختمان باشد تا از پرتاب احتمالی ضایعات و نخاله ها به داخل خیابان جلوگیری شود.
  • در صورتی که ساختمان موردنظر در مکانی واقع شده باشد که رفت و آمدهای بسیار زیادی در آنجا وجود داشته باشد و همچنین محل مناسبی برای قرار دادن پایه های داربست نداشته باشد، می‌توانیم از براکت استفاده کنیم.

تهیه شده در گروه تولید محتوای فولاد ۲۴

مجموعه: 
دانشنامه
ادامه مطلب...

Submit world_metals

CAPTCHA
This question is for testing whether or not you are a human visitor and to prevent automated spam submissions.‎
۱ + ۲ =
دنبال فروشنده چه محصولی هستید ؟
آخرین اخبار
بیشتر...